Sinh hoạt chuyên đề – điểm nhấn nâng cao chất lượng họp mặt định kỳ của Phân hội Văn học

Sáng ngày 28/6/2026, Phân hội Văn học – dưới sự điều hành của Phân hội trưởng Trần Hót Lái – tổ chức họp mặt hội viên định kỳ quý II kết hợp sinh hoạt chuyên đề “Tập thơ Hương thơm của tác giả Lâm Long Hồ – Một tiếng nói thơ kiệm lời, đa cảm và nhân hậu”. Đến dự và chỉ đạo buổi họp mặt có Nhà biên kịch Phan Thanh Vũ, Phó Chủ tịch phụ trách Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh, cùng đông đảo hội viên Phân hội Văn học.

Phát biểu tại buổi họp mặt, Nhà biên kịch Phan Thanh Vũ đánh giá cao tinh thần đổi mới nội dung sinh hoạt của Phân hội Văn học khi mạnh dạn đưa hoạt động nghiên cứu, phê bình tác phẩm vào chương trình họp mặt định kỳ. Ông cho rằng, đây là hướng đi cần được tiếp tục duy trì và nhân rộng, bởi không chỉ tạo diễn đàn để hội viên trao đổi học thuật, góp ý chân thành cho nhau mà còn góp phần nâng cao chất lượng sáng tác, khơi dậy cảm hứng nghề nghiệp và xây dựng đời sống văn học nghệ thuật ngày càng chuyên nghiệp. Ông cũng ghi nhận sự chuẩn bị công phu của các tham luận, tinh thần trao đổi thẳng thắn, cởi mở của hội viên và mong muốn mỗi kỳ họp định kỳ sẽ có thêm những chuyên đề chuyên môn thiết thực, tạo sức lan tỏa trong hoạt động của các Phân hội.

Khác với những buổi họp mặt định kỳ chủ yếu dành cho việc thông tin hoạt động, triển khai nhiệm vụ hay giải quyết công việc hành chính, buổi sinh hoạt lần này thực sự trở thành một diễn đàn học thuật với nhiều tham luận, ý kiến trao đổi đa chiều xoay quanh tập thơ Hương thơm. Không khí thảo luận diễn ra sôi nổi, cởi mở, tạo điều kiện để các hội viên chia sẻ góc nhìn, trao đổi kinh nghiệm sáng tác và tiếp cận tác phẩm từ nhiều bình diện khác nhau như thi pháp, ngôn ngữ, tư tưởng, giá trị nhân văn và cảm nhận nghệ thuật.

Mở đầu phần tham luận, tác giả Trần Phúc Lai, với bài viết “Tập thơ Hương thơm của Lâm Long Hồ qua góc nhìn thi pháp học”, đã phân tích tập thơ dưới góc độ thi pháp hiện đại. Hương thơm tạo dấu ấn bởi ba đặc điểm nổi bật là mỹ học tối giản, nghệ thuật biểu tượng và thủ pháp nghịch lý. Những bài thơ ngắn gọn nhưng hàm chứa nhiều lớp nghĩa, mỗi hình ảnh đời thường đều được nâng lên thành biểu tượng nghệ thuật, góp phần hình thành một chỉnh thể thơ thống nhất, thể hiện rõ cá tính sáng tạo và tinh thần đổi mới của tác giả.

Tác giả Lê Văn Nhân, trong bài tham luận “Tập thơ Hương thơm của tác giả Lâm Long Hồ – Một tiếng nói thơ kiệm lời, đa cảm và nhân hậu”, nhìn nhận Hương thơm là một tập thơ có giọng điệu nhỏ nhẹ, kiệm lời nhưng giàu dư ba, khơi gợi nhiều suy ngẫm về tình yêu, gia đình, bạn bè, thân phận con người và lòng trắc ẩn. Điểm nổi bật của tập thơ là khả năng đi từ những chi tiết rất đời thường để mở ra những tầng ý nghĩa nhân sinh sâu sắc. Về nghệ thuật, tác giả đánh giá cao lối thơ tự do ngắn, ngôn ngữ gần với lời nói hằng ngày, kết cấu theo kiểu “bình thường – bất ngờ”, cùng việc sử dụng hiệu quả các thủ pháp đối lập, nghịch lý và chất hài hước nhẹ nhàng. Lâm Long Hồ không tìm cách gây ấn tượng bằng kỹ thuật cầu kỳ mà chinh phục người đọc bằng sự chân thành, lòng nhân hậu và những giá trị bền vững về tình yêu, gia đình, phẩm giá con người. Hương thơm đã góp thêm một tiếng nói riêng cho thơ ca An Giang đương đại với phong cách mộc mạc, giàu suy tưởng và thấm đẫm tình người.

Tiếp cận từ góc độ ngôn ngữ học, tác giả Lưu Văn Nhân qua tham luận “Đặc điểm sử dụng từ ngữ trong tập thơ Hương thơm của Lâm Long Hồ”, nhận định thành công của tập thơ nằm ở việc sử dụng tiếng Việt đời thường một cách tinh tế và giàu sức gợi. Những hình ảnh quen thuộc như hoa, hương, dòng sông, chiếc ghe, lục bình… được lựa chọn, chắt lọc để trở thành biểu tượng nghệ thuật. Việc vận dụng linh hoạt từ thuần Việt, khẩu ngữ và sắc thái phương ngữ đã tạo nên giọng thơ mộc mạc, gần gũi nhưng vẫn giàu chiều sâu suy tưởng, góp phần định hình phong cách riêng của Lâm Long Hồ.

Trong tham luận “Đôi điều cảm nhận tập thơ Hương thơm của tác giả Lâm Long Hồ”, tác giả Từ Hoàng Thiện (bút danh Nhật Minh) tập trung phân tích các bài thơ Chơi nhà chòi, Vờ, Lời con rối và Viết ở bến sông. Đây là những tác phẩm phản ánh hành trình nội tâm của con người hiện đại với những giằng xé, cô đơn và khát vọng tìm kiếm bản ngã. Từ Hoàng Thiện đánh giá cao chiều sâu hiện sinh, nghệ thuật xây dựng hệ thống biểu tượng như chiếc ghe, con rối, mặt nạ…, đồng thời cũng thẳng thắn góp ý rằng một số bài thơ còn khá khép kín trong cách biểu đạt, nếu có thêm những gợi mở về bối cảnh sáng tác sẽ giúp người đọc tiếp cận tác phẩm thuận lợi hơn.

Qua bài viết “Đọc thơ Lâm Long Hồ trong tập thơ Hương thơm”, nhà nghiên cứu Thụy Nhã bày tỏ ấn tượng với phong cách thơ mộc mạc, kiệm lời nhưng giàu sức gợi của tác giả. Thơ Lâm Long Hồ không chú trọng sự trau chuốt hình thức mà chắt lọc từ những suy tư đời thường, để từ cái giản dị mở ra chiều sâu nhân sinh và tạo dư âm ở những câu kết. Phân tích bài thơ Thăm hang Hội trường, nhà nghiên cứu cho rằng tác giả đã vận dụng hiệu quả phép điệp, nghệ thuật tương phản và hình ảnh ẩn dụ để khắc họa sự thiếu thốn của căn cứ cách mạng, đồng thời tôn vinh tinh thần đoàn kết, sự hy sinh và những giá trị bất tử của các thế hệ đi trước. Chị đánh giá đây là một bài thơ ngắn nhưng giàu cảm xúc, khơi gợi đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, đồng thời khẳng định một bài thơ hay không nhất thiết phải dài, chỉ cần vài câu thơ cô đọng nhưng giàu sức biểu đạt cũng đủ lay động lòng người.

Trong khi đó, tác giả Lâm Trúc đánh giá Hương thơm là minh chứng cho quan niệm “ít lời mà nhiều ý”. Tác giả cho rằng mỗi bài thơ giống như một khoảng lặng, buộc người đọc phải đọc chậm, đọc kỹ để cảm nhận hết chiều sâu của hình tượng và ngôn ngữ. Theo Lâm Trúc, khả năng chắt lọc câu chữ và biến những hình ảnh đời thường thành những suy ngẫm mang ý nghĩa triết lý đã góp phần tạo nên dấu ấn riêng của Lâm Long Hồ trong thơ đương đại.

Trong tham luận “Cảm thức trong thơ Lâm Long Hồ”, tác giả Đặng Văn Trung tiếp cận tác phẩm từ góc nhìn triết học và hiện sinh. Tác giả cho rằng tập thơ phản ánh sâu sắc tâm trạng cô đơn, sự phân rã của con người trong đời sống hiện đại, đồng thời gửi gắm khát vọng trở về với những giá trị nguyên bản của tình yêu thương, sự chân thành và lòng nhân ái. Qua phân tích các bài thơ như Hương thơm, Mèo con, Pháp sư xứ Oz…, tác giả nhận định Lâm Long Hồ đã sử dụng lối viết tối giản nhưng giàu sức gợi để chuyển tải những suy tư triết lý về cuộc sống. Theo Đặng Văn Trung, “phép màu” mà nhà thơ hướng đến không phải những điều kỳ ảo mà chính là sự trở về với bản ngã chân thật của mỗi con người. Đặng Văn Trung đánh giá Hương thơm là một tập thơ mang giọng điệu điềm tĩnh, trí tuệ, giàu chất triết lý và nhân văn; tuy không ồn ào nhưng có sức lan tỏa bền bỉ trong lòng những độc giả yêu thích sự tinh tế và chiều sâu của thi ca.

Sau các tham luận, nhiều hội viên tiếp tục trao đổi, bổ sung ý kiến, chia sẻ những cảm nhận và góc nhìn riêng về tập thơ. Ở góc độ cảm nhận, tác giả Kim Thoa chia sẻ rằng Hương thơm là một tập thơ “sâu lắng và nổi loạn”. Theo Kim Thoa, phía sau vẻ ngoài bình dị của câu chữ là những giằng xé nội tâm, những suy tư về thân phận con người và khát vọng hướng đến sự bình yên, bao dung. Chính sự đối lập ấy đã tạo nên sức hấp dẫn riêng của tập thơ, khiến người đọc càng đọc càng khám phá thêm những tầng ý nghĩa mới. Bên cạnh đó, tác giả Thảo Vi ghi nhận sự tinh luyện trong ngôn ngữ và tính nhân văn xuyên suốt tập thơ. Những câu thơ tuy ngắn nhưng luôn hướng con người đến sự bao dung, tự vấn và gìn giữ những giá trị tốt đẹp của cuộc sống. Chính tinh thần nhân ái ấy đã tạo nên “hương thơm” còn đọng lại trong lòng người đọc sau khi khép lại trang sách.

Nhìn chung, các ý kiến đều thống nhất đánh giá Hương thơm là một tập thơ có phong cách riêng, thể hiện sự tìm tòi nghiêm túc của tác giả trong hành trình sáng tạo. Dù tiếp cận từ nhiều góc độ khác nhau, các đại biểu đều ghi nhận giá trị nổi bật của tập thơ ở sự cô đọng của ngôn ngữ, chiều sâu tư tưởng, tính nhân văn và khả năng khơi gợi suy ngẫm nơi người đọc. Những góp ý mang tính xây dựng cũng được tác giả Lâm Long Hồ trân trọng tiếp thu, xem đây là nguồn động viên và là cơ sở để tiếp tục hoàn thiện hơn trên con đường sáng tác.

Buổi sinh hoạt chuyên đề đã diễn ra trong không khí cởi mở và đậm chất nghề nghiệp. Việc lựa chọn một tác phẩm cụ thể để cùng nghiên cứu, phân tích và phản biện không chỉ giúp hội viên nâng cao năng lực cảm thụ, phê bình văn học mà còn tạo cơ hội để người sáng tác lắng nghe nhiều góc nhìn khác nhau về tác phẩm của mình. Đây là hình thức sinh hoạt thiết thực, góp phần làm phong phú nội dung họp mặt định kỳ, khắc phục tính đơn điệu, hình thức vốn dễ gặp ở các cuộc họp thường kỳ.

Thành công của chuyên đề “Tập thơ Hương thơm của tác giả Lâm Long Hồ – Một tiếng nói thơ kiệm lời, đa cảm và nhân hậu” cho thấy việc kết hợp giữa sinh hoạt hành chính với trao đổi học thuật là hướng đi phù hợp, đáp ứng nhu cầu học hỏi, sáng tạo của hội viên. Không chỉ tạo nên một buổi họp mặt sôi nổi, giàu tính chuyên môn, mô hình này còn góp phần xây dựng môi trường sinh hoạt văn học, nghệ thuật chất lượng, tăng cường sự gắn kết giữa các hội viên và từng bước nâng cao hiệu quả hoạt động của Phân hội trong thời gian tới./.

Văn Nhân