Diễn văn khai mạc đêm thơ Nguyên tiêu – xuân Bính Ngọ 2026
Vào những ngày này, cách đây tròn 24 năm, được sự đồng ý của Ban Tuyên giáo Trung ương, Hội Nhà văn Việt Nam đã chọn ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng tác bài thơ Nguyên tiêu (năm 1948) làm Ngày Thơ Việt Nam lần đầu tiên. Từ đó đến nay, mỗi độ Rằm tháng Giêng, những người yêu thơ trên khắp mọi miền đất nước lại có dịp gặp gỡ nhau trong một ngày hội thiêng liêng – ngày hội của thi ca, của tâm hồn và của khát vọng hướng đến “Chân – Thiện – Mỹ”.
Hòa cùng không khí ấy, hôm nay, Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh An Giang long trọng tổ chức Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 với chủ đề “Trước biển lớn” – một chủ đề gợi mở tinh thần dấn thân, mở lòng trước những vận hội mới, thử thách mới của quê hương, đất nước.
Thay mặt lãnh đạo Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh An Giang, tôi trân trọng gửi đến các đồng chí lãnh đạo, quý vị đại biểu, các nhà thơ, văn nghệ sĩ cùng toàn thể quý vị lời chúc mừng năm mới tốt đẹp nhất – chúc quý vị mạnh khỏe, an lành, hạnh phúc và dồi dào cảm hứng sáng tạo.
Thơ ca từ lâu đã trở thành mạch nguồn tinh thần của dân tộc Việt Nam. Chúng ta có thể tự hào nói rằng dân tộc ta là một dân tộc yêu thơ, trọng thơ. Trong đời mỗi người Việt, dường như ai cũng có đôi lần nói vần, làm vè, cất lên một câu thơ để gửi gắm tâm tình. Thơ không chỉ là nghệ thuật, mà còn là nơi neo giữ ký ức, nâng đỡ tâm hồn và hun đúc khí phách.
Trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước, nhiều bậc anh hùng dân tộc cũng chính là những thi nhân lớn. Những Lý Thường Kiệt, Trần Nhân Tông, Trần Quang Khải, Nguyễn Trãi… đã để lại những vần thơ hào sảng, chan chứa tinh thần yêu nước. Đó là truyền thống “làm thơ và đánh giặc” – truyền thống của một dân tộc biết cầm bút để giữ gìn non sông, biết gửi hồn mình vào từng câu chữ vì vận mệnh đất nước.
An Giang – mảnh đất chúng ta đang sống và sáng tạo – cũng là vùng đất giàu truyền thống văn hiến. Từ năm 1736, tại Hà Tiên, Tao đàn Chiêu Anh Các đã ra đời, trở thành một trong những tao đàn thi ca lớn của Việt Nam, quy tụ những bậc tao nhân mặc khách yêu thi phú, đặt nền móng cho đời sống văn chương phương Nam. Tinh thần ấy, mạch nguồn ấy vẫn âm thầm chảy trong đời sống văn hóa của quê hương ta hôm nay.
Trong hai cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc, vùng đất An Giang đã chứng kiến biết bao người làm thơ vừa cầm bút vừa cầm súng. Có những câu thơ được viết giữa chiến hào, giữa những năm tháng gian lao mà hào hùng. Có những người đã ngã xuống, để lại phía sau mình không chỉ là ký ức chiến đấu mà còn là những vần thơ cháy bỏng tình yêu nước. Thơ khi ấy là niềm tin, là ánh sáng, là sức mạnh tinh thần nâng bước quân dân ta đi đến ngày toàn thắng.
Hơn nửa thế kỷ qua, kể từ ngày đất nước thống nhất, các thế hệ văn nghệ sĩ An Giang – trong đó có những người làm thơ – đã bền bỉ sáng tạo, góp phần làm phong phú cho diện mạo văn học tỉnh nhà. Chúng ta tự hào về những tên tuổi lớn gắn bó với mảnh đất này như Mạc Thiên Tích, Nguyễn Chánh Sắt, Nguyễn Quang Sáng, Anh Đức, Lê Văn Thảo, Viễn Phương, Trần Bạch Đằng, Sơn Nam, Kiên Giang… và nhiều tác giả khác. Họ là những ngôi sao sáng trên bầu trời văn học Việt Nam, để lại dấu ấn sâu đậm trong tâm hồn bạn đọc, góp phần định hình bản sắc văn hóa châu thổ sông Cửu Long và con người An Giang nghĩa tình, hào sảng.
Những năm qua, được sự quan tâm lãnh đạo của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, đời sống văn học nghệ thuật của An Giang tiếp tục có những bước phát triển đáng ghi nhận. Nhiều tập thơ được xuất bản; nhiều tác phẩm được đăng tải trên báo chí, lan tỏa trên các nền tảng truyền thông hiện đại. Phân hội Văn học ngày càng được củng cố, đội ngũ hội viên không ngừng lớn mạnh cả về số lượng lẫn chất lượng. Từ năm 2008 đến nay, Ngày Thơ Việt Nam tại An Giang đã trở thành hoạt động thường niên giàu ý nghĩa, thu hút đông đảo công chúng, góp phần nuôi dưỡng tình yêu thơ và bồi đắp giá trị nhân văn trong cộng đồng.
Mỗi mùa Nguyên tiêu về, chúng ta lại nhớ đến Bác Hồ kính yêu và bài thơ Nguyên tiêu của Người – một bài thơ ngắn gọn mà hàm chứa tầm vóc lớn lao của tâm hồn, trí tuệ và bản lĩnh cách mạng. Nhớ đến Bác là để mỗi chúng ta tự soi lại mình, tiếp tục học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người trong sáng tạo và trong cuộc sống.
Với chủ đề “Trước biển lớn”, Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 tại An Giang hôm nay không chỉ là dịp để đọc thơ, nghe thơ, mà còn là lời nhắc nhở mỗi nhà thơ, mỗi người yêu thơ phải mạnh dạn bước ra không gian rộng lớn của thời đại. Trước biển lớn của hội nhập, của chuyển mình và khát vọng phát triển, người làm thơ càng cần giữ vững bản lĩnh, giữ gìn căn cốt văn hóa dân tộc, đồng thời mở lòng đón nhận những luồng gió mới của sáng tạo.
Tôi tin rằng mỗi nhà thơ hôm nay vẫn sẽ là một chiến sĩ tiên phong trên mặt trận văn hóa, bằng những vần thơ chân thành, nhân ái và trách nhiệm, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, Đại hội Đảng bộ tỉnh An Giang lần thứ I; chung tay xây dựng văn hóa, con người An Giang phát triển toàn diện; góp phần để quê hương ta ngày càng giàu đẹp, văn minh, xứng đáng với truyền thống và khát vọng vươn mình cùng đất nước trong kỷ nguyên mới.
Cuối cùng, thay mặt anh chị em văn nghệ sĩ tỉnh nhà, tôi trân trọng cảm ơn các đồng chí lãnh đạo, quý vị đại biểu và toàn thể quý vị đã đến dự Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 năm 2026.
Kính chúc quý vị mạnh khỏe, hạnh phúc và thành công.
Chúc Ngày Thơ Việt Nam của chúng ta thành công tốt đẹp.