Báo cáo tổng kết cuộc thi sáng tác thơ và ca khúc phổ thơ năm 2026
Chào mừng Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24, Liên hiệp các Hội VHNT tỉnh An Giang tổ chức Cuộc thi sáng tác Thơ và Ca khúc phổ thơ thời gian từ ngày 5 tháng 1 đến ngày 16 tháng 2 năm 2026.
Ban Tổ chức đã triển khai cuộc thi với tinh thần nghiêm túc, khách quan. Qua đó nhằm khẳng định vai trò của thơ ca trong đời sống văn hóa tinh thần; đồng thời tạo sân chơi, khuyến khích sáng tạo văn học nghệ thuật cho lực lượng hội viên của tỉnh.
Ngay từ khâu xây dựng thể lệ, Ban Tổ chức đã xác định rõ định hướng nghệ thuật và tiêu chí đánh giá; đồng thời quy định đối tượng tham gia rộng rãi, bảo đảm tính đại chúng và tính lan tỏa của phong trào. Ban Tổ chức cũng nhấn mạnh yêu cầu về tính mới của tác phẩm dự thi, quyền tác giả và trách nhiệm của tác giả đối với tác phẩm gửi tham gia.
Đồng thời BTC đã mời Ban Giám khảo là các nhà thơ, nhạc sĩ có uy tín trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long tham gia đánh giá chuyên môn. Cụ thể như sau:
Về Cuộc tho Thơ, BGK gồm có: nhà thơ Trương Trọng Nghĩa (Chủ tịch Hội Liên hiệp VHNT tỉnh Đồng Tháp) làm Trưởng ban; nhà thơ Đinh Thị Thu Vân (nguyên là TBT tạp chí Văn nghệ Long An) và nhà thơ Trúc Linh Lan (nguyên Chủ tịch Hội Nhà văn Cần Thơ) là thành viên.
Về Cuộc thi ca khúc phổ thơ, BGK gồm có: Nhạc sĩ Thế Long (UV BCH Hội Nhạc sĩ Việt Nam, Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Cần Thơ) Trưởng ban; nhạc sĩ Phạm Khiêm và nhạc sĩ Ngọc Để làm thành viên.
Trong một thời gian ngắn phát động, cuộc thi đã nhận được số lượng tác phẩm tham gia khá dồi dào ở cả hai thể loại: Thể loại Thơ: gồm 108 tác phẩm của 42 tác giả; Thể loại Ca khúc phổ thơ: 41 tác phẩm của 21 tác giả.
Những con số này cho thấy sức hút của cuộc thi và sự hưởng ứng trách nhiệm của đội ngũ người viết, người sáng tác âm nhạc; đồng thời phản ánh nhu cầu được “đối thoại” bằng nghệ thuật trong cộng đồng. nơi thơ ca vẫn là miền trú ẩn tinh thần và cũng là kênh biểu đạt những trăn trở xã hội, văn hóa dân tộc.
Trên tinh thần chuyên môn, Ban Giám khảo không chỉ đánh giá tác phẩm dựa trên cảm xúc thẩm mỹ, mà còn xem xét các tiêu chí như: cấu trúc nghệ thuật, hình tượng, tìm tòi ngôn ngữ, tính thống nhất giữa nội dung và hình thức, cũng như khả năng lan tỏa tư tưởng của tác phẩm. Cách làm này giúp cuộc thi vừa giữ được độ “mở” cho cảm hứng sáng tạo, vừa bảo đảm sự nghiêm cẩn của một hoạt động chuyên đề trong khuôn khổ Ngày Thơ Việt Nam.
Căn cứ kết quả chấm điểm của Ban Giám khảo và chất lượng tác phẩm, Ban Tổ chức quyết định trao 10 giải thưởng cho mỗi thể loại, gồm: 01 giải Nhất, 02 giải Nhì, 03 giải Ba, 04 giải Khuyến khích. Đây là cơ cấu giải thưởng thống nhất ngay từ Thông báo cuộc thi.
Bên cạnh đó, danh sách giải thưởng cho thấy sự phân bổ tương đối đa dạng về tác giả và đề tài; đặc biệt ở mảng ca khúc phổ thơ, các tác phẩm đạt giải gợi một dải âm hưởng gắn với không khí Nguyên Tiêu, tình yêu quê hương, cảm hứng biên giới, biển đảo, và tâm thế “ra khơi” phù hợp chủ đề
Từ góc nhìn tổng thể, cuộc thi đã góp phần tạo nên một không gian sáng tạo có tính cộng đồng, kết nối các thế hệ sáng tác và khơi dậy tinh thần yêu thơ ca trong xã hội; không chỉ là sân chơi nghệ thuật, cuộc thi còn là dịp đánh giá xu hướng sáng tác để các phân hội chuyên ngành có định hướng bồi dưỡng lực lượng phù hợp.
Về phương diện đề tài, giọng điệu, tác phẩm dự thi cho thấy sự phong phú: từ tự sự cá nhân đến những bài có tầm nhìn xã hội rộng hơn; từ trữ tình quê hương đến cảm hứng lịch sử, biển đảo và khát vọng phát triển. Phần lớn tác phẩm lựa chọn thể thơ truyền thống hoặc thơ tự do theo nhịp điệu quen thuộc, tạo sự gần gũi với độc giả và tiếp nối dòng chảy thi ca dân tộc.
Cuộc thi cũng đã xuất hiện những nỗ lực đổi mới đáng ghi nhận, thử nghiệm cách tổ chức hình ảnh, cấu trúc câu thơ linh hoạt, kết hợp tự sự với suy tưởng; dù chưa nhiều nhưng cho thấy xu hướng tìm kiếm tiếng nói cá nhân đang dần hình thành.
Từ tác phẩm dự thi có thể khái quát: những tác phẩm được đánh giá cao thường có hình ảnh giàu sức gợi, tránh diễn đạt trực tiếp; ngôn ngữ cô đọng, biết tiết chế cảm xúc; ý tưởng rõ ràng, có chiều sâu tư tưởng; và giọng điệu riêng không trùng lặp. Đây cũng là những gợi ý quan trọng cho BCH các phân hội có thể tổ chức tọa đàm, bồi dưỡng sáng tác sau cuộc thi.
Thay mặt Ban Tổ chức, tôi trân trọng cảm ơn các nhà thơ, nhạc sĩ trong Ban Giám khảo đã làm việc trách nhiệm, công tâm; cảm ơn các tác giả đã nhiệt tình tham gia, gửi gắm tâm huyết vào từng câu thơ, giai điệu; cảm ơn các đơn vị, cá nhân phối hợp đã góp phần để cuộc thi diễn ra đúng kế hoạch.
Có thể khẳng định, Cuộc thi sáng tác thơ và ca khúc phổ thơ nhân Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 năm 2026 tại An Giang đã đạt mục tiêu đề ra, góp phần thúc đẩy phong trào sáng tác và làm phong phú đời sống văn học nghệ thuật địa phương. Và hơn cả một cuộc thi, chủ đề “Trước biển lớn” đã trở thành một biểu tượng đẹp: biểu tượng cho hành trình sáng tạo của mỗi tác giả, bước ra khỏi giới hạn quen thuộc để hướng đến không gian rộng mở hơn trên con đường sáng tạo nghệ thuật của riêng mình.